Verduurzaming

Laura Broekhuizen, voorzitter van de Kr8-corporaties, schetst de variatie aan ingrepen. "In het versterkingsgebied zijn er woningen waar niets hoeft te gebeuren, woningen met lichte of zware versterking en woningen die gesloopt worden. Bij sloop-nieuwbouw nemen we verduurzaming automatisch mee. Bij lichte en zware versterking kijken we als Kr8-corporaties naar kansen om gelijktijdig te verduurzamen, bijvoorbeeld door te isoleren of zonnepanelen te plaatsen. Dit biedt huurders voordelen: de energiekosten gaan omlaag en het wooncomfort omhoog.” 

Door slim te plannen, minder overlast

Versterken én verduurzamen wordt op verschillende plekken al in de praktijk gebracht. Peter Godlieb, programmamanager Aardbevingen bij Wierden en Borgen, licht toe: “We willen zoveel mogelijk woningen op energielabel A krijgen. In Stedum hebben we bijvoorbeeld veertig woningen in één keer versterkt, verduurzaamd én onderhouden. We hebben onder andere het dak en de vloer geïsoleerd, zonnepanelen geplaatst en elektrisch koken mogelijk gemaakt.” Door het werk slim te plannen, hebben huurders minder overlast. Bovendien kunnen corporaties zo hun duurzaamheidsambities koppelen aan de versterkingsopgave. Volgens Laura helpt zo’n aanpak ook om het proces draaglijker te maken voor huurders. “Het is heel ingrijpend als er mensen over de vloer komen of als je je huis tijdelijk moet verlaten. Maar als alles in één keer gebeurt, is het daarna ook klaar.”

Twee vliegen in één klap

Kees Bos, huurder in Uithuizen en lid van het Huurdersplatform Aardbevingen Groningen (HPAG), ziet ook de voordelen van versterken en verduurzamen. “Je wilt als huurder zo min mogelijk rompslomp. Nu slaan ze meteen twee vliegen in één klap.”  Zijn woning wordt binnenkort aangepakt. “De losse tegels en scheurtjes van de aardbevingsschade worden hersteld. Tegelijkertijd krijg ik triple glas, zonnepanelen, isolatie en een nieuw afzuigsysteem. Ik zit er straks een stuk warmer bij én het scheelt in de energiekosten.”

Koppelkansen benutten: slim, maar niet eenvoudig

Hoewel de combinatie van versterking en verduurzaming logisch klinkt, blijkt het in de praktijk vaak een uitdaging. “Als we bijvoorbeeld een dak versterken, kijken we of we het ook meteen kunnen isoleren,” zegt Peter. “Op papier lijkt dat eenvoudig, maar het vraagt veel planning, samenwerking en afstemming met bewoners.”

Ook regelgeving maakt het proces complexer. “We proberen de overlast voor bewoners te beperken, maar we hebben niet alles zelf in de hand,” vult Laura aan. “Denk aan wetgeving rond beschermde diersoorten. Als het broedseizoen net is begonnen, kunnen we bijvoorbeeld maandenlang niet aan de slag. Dat is lastig uit te leggen aan huurders.”

Daarnaast kunnen procesregels de uitvoering beïnvloeden. Peter: “Bij versterking zijn vaak meerdere partijen betrokken. Nationaal Coördinator Groningen (NCG) is bijvoorbeeld verantwoordelijk voor de versterking. Willen wij als corporatie verduurzamen, dan moeten we zorgen dat onze plannen goed op elkaar aansluiten. Dat vraagt veel overleg met aannemers en andere partners.”

Duidelijke communicatie is cruciaal

Tegelijkertijd versterken en verduurzamen vraagt niet alleen om een slimme planning, maar ook om heldere informatie voor bewoners. Kees benadrukt het belang van duidelijke communicatie met huurders. “Ik bleef op de hoogte van de plannen via brieven en ik kreeg een heel duidelijke brochure met uitleg over alles wat er gaat gebeuren. Dat is fijn, dan weet je waar je aan toe bent.”  Hij kijkt dan ook uit naar de verduurzaming van zijn woning, ook al moet hij straks wat spullen verplaatsen om ruimte te maken voor de werkzaamheden. “Ik krijg een betere woning, met een beter energielabel, die weer jaren meekan. Ik hoop dat steeds meer huurders daarvan kunnen profiteren.”

Een financiële impuls voor Kr8-corporaties

Dankzij maatregelen van het Rijk kunnen corporaties steeds meer doen om woningen te verduurzamen. Bijvoorbeeld maatregel 28 en 29 uit Nij Begun, bedoeld om de ereschuld aan Groningen in te lossen. “Die maatregelen geven ons als Kr8-corporaties een extra financiële impuls,” zegt Laura. "Maatregel 29 is een mooie aanvulling, maar dekt niet de totale kosten om onze huurwoningen te isoleren zoals bij particulieren wel het geval is. We trekken als Kr8-corporaties gezamenlijk op richting het Rijk. Dat maakt afspraken maken over regelingen en subsidies een stuk effectiever.” Ook kennisdeling speelt een grote rol binnen de Kr8-corporaties, benadrukt Peter. “We leren veel van elkaar, niet alleen op het gebied van duurzaamheid, maar breder. Dat helpt ons om bewoners beter te bedienen en krachtiger op te treden richting het Rijk en andere betrokken partijen.”

 

Op weg naar een duurzame toekomst

De extra financiële middelen bieden nieuwe kansen om verder te gaan met verduurzamen. Kees merkt dat verduurzaming steeds meer leeft onder huurders. “Er zijn nog veel huizen die verbeterd kunnen worden. Alles wat je nu meepakt, is mooi meegenomen.”

Toch zijn er genoeg uitdagingen, erkent Peter. “Bewoners zitten soms al jaren in onzekerheid over hun woning, dat maakt het lastig. Maar áls het lukt, heb je in één keer een veilige, comfortabele én duurzame woning.”

Laura kijkt hoopvol naar de toekomst. “Over tien jaar wil je dat bewoners zeggen: het was pittig, maar we wonen nu fijner, veiliger én energiezuiniger. Dán hebben we niet alleen versterkt, maar echt iets waardevols opgebouwd.”

Vertraging en onzekerheden

Hoewel de voordelen van versterken en verduurzamen duidelijk zijn, gaat het proces vaak gepaard met aanzienlijke vertragingen en onzekerheden voor huurders. Veel bewoners weten maanden of zelfs jaren niet waar ze aan toe zijn, omdat er veel overleg en afstemming nodig is tussen verschillende partijen. Dit kan leiden tot frustratie en onzekerheid, wat het dagelijks leven van huurders aanzienlijk beïnvloedt. Het is daarom cruciaal dat we als Kr8-corporaties niet alleen focussen op de technische en financiële aspecten van de versterking en verduurzaming, maar ook op de menselijke kant van het verhaal. Duidelijke communicatie en realistische verwachtingen zijn essentieel om het vertrouwen van bewoners te behouden en hen door deze uitdagende periode heen te helpen.